آیا OpenAI جای گوگل را خواهد گرفت؟ با پیشرفتهای اخیر در مدلهای هوش مصنوعی و شنیدهها درباره موتور جستجوی جدید، این سوال در ذهن همه مارکترها و متخصصان سئو شکل گرفته است. در این مقاله با بررسی اقدامات اخیر OpenAI و واکنش بازار، به این سوال پاسخ میدهیم.
مقدمه: طی چند هفته گذشته، همه در بخش بازاریابی در مورد احتمال اینکه OpenAI یک رقیب برای موتور جستجوی گوگل راهاندازی کند، هیجانزده بودند. شایعات زیادی در جریان بود.
آیا این پایان کار موتور جستجوی گوگل است؟ آیا سئو هنوز اهمیت خواهد داشت؟ آیا OpenAI اصلا شانسی دارد؟ اینها فقط بخشی از تعداد زیاد سوالی بودند که به صورت مرتب در فضای تکنولوژی مطرح میشدند.
خب، شاید آن اعلامیه بزرگ که منتظرش بودیم اتفاق نیفتاد (حداقل به شکل مورد انتظار)، اما این به این معنا نیست که OpenAI در زمینه پیشرفتهای جستجو دست از کار کشیده باشد.
استخدام معاون جدید OpenAI
اخیرا کمپانی OpenAI ، شیوکومار ونکاتارامان را بهعنوان معاون جدید خود استخدام کرده است. اگر سوال شکل گرفته در ذهن شما این است که: این شخص کیست؟ پاسخ کوتاه و واضح است: او یکی از مدیران ارشد سابق گوگل بوده است.
تجربیات شیوکومار ونکاتارامان
در گوگل، شیوکومار ونکاتارامان مسئولیت هدایت بخشهای مختلفی را بر عهده داشت، از جمله تبلیغات جستجو، Google Labs و حتی بخش بلاکچین. او همچنین دارای مدارک متعدد در رشته علوم کامپیوتر است و پیش از پیوستن به گوگل، در آزمایشگاههای معتبر Hewlett-Packard و IBM نیز تجربه کاری داشت.
بنابراین، انتخاب او به هیچوجه تصادفی نبوده است. با توجه به تخصص و تجربیات گستردهای که دارد، میتوان انتظار داشت که تغییرات چشمگیری در OpenAI رخ دهد، بهویژه اگر این شرکت به دنبال ایجاد نسخهای جدید از موتور جستجوی گوگل باشد.
آیا سرمایهگذاران Alphabet باید نگران باشند؟
حتی اگر OpenAI تصمیم بگیرد فردا یک موتور جستجوی جدید معرفی کند، باید گفت که گوگل به قدری در بازار جستجو جایگاه قدرتمندی دارد که کنار زدن آن به هیچوجه کار سادهای نخواهد بود. گوگل بیش از 90٪ از سهم بازار موتورهای جستجو را در دست دارد، در حالی که نزدیکترین رقیب آن، یعنی بینگ، با تمام تلاشی که میکند، تنها توانسته است به سهم 3.64٪ برسد. این تفاوت قابل توجه، نشاندهنده تسلط بیچونوچرای گوگل بر این صنعت است.
موتور مخصوص OpenAI ؛ واقعیت یا خیال؟
نکته جالب اینجاست که به نظر نمیرسد ساخت یک موتور جستجوی جدید جزو اولویتهای سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، باشد. او در یک مصاحبه اخیر به این موضوع اشاره کرد که تصور اینکه OpenAI نسخهای مشابه گوگل بسازد، نمیتواند بهطور کامل نشاندهنده ظرفیت و امکانات پیشرفتهای این شرکت باشد. به گفته او، آنچه واقعاً او را هیجانزده میکند، کمک به مردم برای یافتن اطلاعات به شیوههای نوآورانه و کاملاً جدید است.
آلتمن باور دارد که دنیا به یک گوگل دیگر نیازی ندارد. اما ترکیب یک سیستم چت مانند ChatGPT با یک موتور جستجو؟ به عقیده او، این به مراتب جالبتر و نوآورانهتر است.
او همچنین نارضایتی خود را از مدلهای تبلیغاتی مبتنی بر پشتیبانی مانند فیسبوک و گوگل ابراز کرده است، جایی که تبلیغدهندگان میتوانند نتایج جستجو را تحت تأثیر قرار دهند. آلتمن میگوید که با ChatGPT، او میداند که خودش بهعنوان یک محصول به فروش نمیرود.
اما سوالی که مطرح میشود این است: آیا هر بار که از این ابزار استفاده میکنیم، آن را آموزش نمیدهیم؟ آیا این به معنای آن نیست که ما نیز به نوعی تبدیل به "محصول" میشویم؟ این تنها یک موضوع برای تفکر است.
آنچه واضح است، این است که OpenAI قصد ندارد از دادههای کاربران برای تبلیغات هدفمند درآمدزایی کند. آلتمن معتقد است که این مدل، بهویژه در بلندمدت، از نظر مالی پایدار خواهد بود. حالا باید دید آیا شما هم با او موافقید؟
برنامههای جالبتر OpenAI چیست؟
دادههای لحظهای
قراردادهای اخیر OpenAI با ناشرانی معتبر مانند Dotdash Meredith، Le Monde و Prisa Media، گواهی بر تمرکز این شرکت بر ارائه اخبار لحظهای و منابع اصلی به کاربران ChatGPT است. این همکاریها نشان میدهند که OpenAI به دنبال خلق تجربهای جدید برای کاربران خود است که از طریق آن، اطلاعات و اخبار بهطور مستقیم و بهروز در دسترس قرار گیرد.
ادغام دادههای لحظهای در ChatGPT بدون شک ایدهای جالب و نوآورانه است. اما نکتهای که باید به آن توجه کرد این است که این ویژگی به هیچوجه شبیه لینکهای آبیای که در نتایج جستجوی گوگل میبینیم نخواهد بود. در واقع، این تجربه بهجای صرفاً ارائه پیوندهایی به منابع، بیشتر شبیه یک مکالمه جامع، عمیق و مستند خواهد بود که اطلاعات را بهطور دقیق و واضح در اختیار کاربران قرار میدهد. این رویکرد میتواند تجربه جستجو و تعامل با اطلاعات را به سطح جدیدی ارتقا دهد.
تبدیلChatGPT به omni
OpenAI بهتازگی نسخه جدیدی از ChatGPT به نام ChatGPT-4o را معرفی کرده است که حرف "o" در نام آن به معنی "omni" (همهجانبه) است. این نسخه به کاربران تجربهای شگفتانگیز از پاسخهای سریعتر، مکالمات صوتی و حتی امکان آپلود تصاویر و اسناد برای خلاصهسازی، سازماندهی یا پرسشهای مرتبط با آنها را ارائه میدهد. ویژگیهایی که مدتهاست در انتظار آنها بودهایم، حالا به واقعیت تبدیل شدهاند.
ChatGPT-4o هماکنون برای دسکتاپهای macOS در دسترس است و یکی از مهمترین تغییرات آن، رابط کاربری بسیار کاربرپسندتر و بهینهشده است که تجربه استفاده را سادهتر و لذتبخشتر میکند. علاوه بر این، یکی دیگر از ویژگیهای جالبی که بهتازگی معرفی شده، قابلیت حافظه است. این ویژگی در حال حاضر فقط برای برخی کاربران فعال قابل دسترس است و در مرحله آزمایش قرار دارد.
با استفاده از قابلیت حافظه، شما میتوانید از ChatGPT بخواهید که اطلاعات خاصی را به خاطر بسپارد و از آنها برای شخصیسازی پاسخهای آینده استفاده کند. به عنوان مثال، اگر به ChatGPT بگویید که کودک نوپایی دارید که عاشق عروسهای دریایی است، وقتی از آن بخواهید برای ساخت کارت تولد او کمک کند، پیشنهاد یک عروس دریایی با کلاه تولد را به شما خواهد داد.
ممکن است شما هم مثل من کمی احساس کنید که این قابلیت کمی بیش از حد شخصی و عجیب است، بهخصوص زمانی که این اطلاعات را با یک "غریبه دیجیتال" به اشتراک میگذارید.
برای کاربران رایگان GPT-4o، محدودیتهایی وجود دارد که پس از چند ساعت بازنشانی میشود. این محدودیتها احتمالاً شما را به سمت ارتقا به نسخه Plus ترغیب خواهد کرد، اما پیامی که هنگام رسیدن به این حد دریافت میکنید، چندان شما را به این اقدام علاقهمند نمیکند.
پیام معمولی میگوید: "شما به محدودیت GPT-4o خود رسیدهاید. پاسخها از GPT-3.5 استفاده خواهند کرد تا محدودیت شما بعد از ساعت 4:09 بعد از ظهر رفع شود." در حال حاضر این پیام برای من مشکلی ایجاد نمیکند، مگر اینکه واقعاً امکانات Omni به حدی برسد که غیرقابل مقاومت شود.
چه اتفاقاتی در پیش است؟
در آینده، OpenAI قصد دارد قابلیتهای جدید و جذابی برای ChatGPT ارائه دهد که از جمله آنها میتوان به امکان برقراری مکالمات ویدئویی لحظهای با این پلتفرم اشاره کرد. علاوه بر این، این شرکت در نظر دارد توانایی پیشبینی احساسات کاربران را نیز اضافه کند، بهطوری که بر اساس آنچه پلتفرم میشنود و میبیند، بتواند واکنشهای مناسب و دقیقتری ارائه دهد.
همانطور که در مقاله قبلی اشاره شد، وقتی به این پیشرفتهای آینده فکر میکنم، ناخودآگاه به یاد رابطهای میافتم که در فیلم Herمیان تئودور و سامانتا شکل میگیرد. در این مرحله، دیگر این موضوع چندان عجیب به نظر نمیرسد. من بهطور جدی میتوانم تصور کنم که روزی روزگاری، برخی از افرادی که میشناسم، عاشق ChatGPT شوند! البته، شاید این فقط شوخی باشد، شاید هم نه!
به نظر میرسد که من تنها کسی نیستم که به این فیلم فکر کرده است، چون خود سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، بهطور واضح به آن اشاره کرده است. او گفته: "تعداد چیزهایی که من فکر میکنم فیلم Her در مورد آنها پیشبینی درستی داشت، که در آن زمان چندان واضح نبود... این کاملاً پیشگویی بود." در واقع، پیشبینیهایی که در آن فیلم مطرح شده، حالا بیشتر از هر زمان دیگری به واقعیت نزدیک به نظر میرسند.
پایان موتورهای جستجو فرا رسیده است؟
آرام باشید! پایان دوران موتورهای جستجو به این زودیها (یا شاید اصلاً) رخ نخواهد داد.
هوش مصنوعی بهواقع شگفتانگیز است، اما بیایید به واقعیتها نگاه کنیم. هنوز به شدت تقاضا برای محتوای انسانی سنتی وجود دارد، یا حداقل یک ترکیب از ورودیهای انسان و هوش مصنوعی که با هم همکاری کنند.
هنگامی که به جستجو میپردازید، گاهی نیاز به یک لمسه ویژه، خلاقانه و حتی گاهی عجیب و غریب دارید که فقط یک انسان قادر به ارائه آن است. هوش مصنوعی میتواند اطلاعات دقیق، تحلیلها و دادهها را به شما تحویل دهد، اما نمیتواند جای آن درک شخصی، احساسات و دیدگاههای عمیقی که یک انسان در دنیای پیچیدهای مثل اینترنت میتواند اضافه کند، بگیرد.
علاوه بر این، کاربران به وضوح نشان دادهاند که هنوز از دلایل مختلف از موتورهای جستجو سنتی دست نمیکشند. مثلاً، بسیاری از کاربران از ویژگیهای جدید هوش مصنوعی در گوگل استفاده نمیکنند و ترجیح میدهند همچنان نتایج معمول را ببینند.
در حالی که تمام تبلیغات و هیاهوهای پیرامون هوش مصنوعی به راه افتاده است، هنوز اکثریت کاربران به نتایج جستجوی استاندارد بیشتر اعتماد دارند. چرا؟ زیرا آنها احساس میکنند که این نتایج از یک سیستم بالانس شده از قضاوت انسانی و قدرت الگوریتمی بهدست آمده است. این ترکیب به آنها اطمینان میدهد که اطلاعات دقیق، کاربردی و قابلاعتماد هستند.
پس در نهایت، در حالی که هوش مصنوعی بیشک یک ابزار قدرتمند و یک مکمل عالی به شمار میآید، اما بعید به نظر میرسد که بتواند موتورهای جستجو را کاملاً کنار بزند. برعکس، به احتمال زیاد شاهد خواهیم بود که این دو ابزار کنار هم بهکار خواهند رفت و تجربه جستجو را به سطح بالاتری میبرند بدون اینکه هیچکدام دیگری را جایگزین کند. در نهایت، این یک همکاری خواهد بود نه رقابت!
رویکرد OpenAI در حوزه امنیت چیست؟
به نظر میرسد اوضاع در OpenAI چندان مساعد نیست. جان لیکه، پژوهشگر ایمنی که تیم Superalignment را رهبری میکرد، پس از ابراز نگرانیهای جدی درباره رویکرد OpenAI در قبال AGI (هوش مصنوعی عمومی)، استعفا داده است.
رهبر همکار او، ایلیا سوتسکفر، پیش از لیکه این تیم را ترک کرده بود، اما او کمی خوشبینتر به نظر میرسید و اظهار کرده بود که مسیر پیشرفت شرکت معجزهآسا بوده است و همچنان امیدوار است که OpenAI قادر به ساخت AGI ایمن و مفید باشد.
تیم Superalignment به خطرات هوش مصنوعی اشاره کرده است، از جمله تهدیدات احتمالی مانند انقراض انسانها در صورت عدم نظارت و کنترل صحیح بر هوش مصنوعی. این دقیقاً مثل یک داستان علمی-تخیلی به نظر میرسد، اما واقعیت این است که این گروه مهم، حالا در حال فروپاشی است.
لیک همچنین در توییتر خود درباره خطرات ساخت ماشینهایی که از انسانها هوشمندتر هستند هشدار داد و گفت که این یک تلاش ذاتاً خطرناک است. او بهشدت نگران بود که OpenAI مسئولیت عظیمی را بهعنوان نماینده بشریت بر دوش گرفته است. او ادامه داد که در چند ماه گذشته، تیمش برای پیشبرد تحقیقات در برابر چالشهای مختلف با باد مخالف مواجه بوده و به نظر میرسید که احساس میکند تیمش در دریاچهای از مشکلات بیپایان گرفتار شده است.
سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، توییت لیکه را تأیید کرده و به نظر موافقت خود را نشان داده است: «او کاملاً درست میگوید، ما هنوز کارهای زیادی داریم که باید انجام دهیم». این موضوع قطعاً جای نگرانی دارد و باید به آن توجه ویژهای داشت.
آیا باید استراتژی سئوی خود را تغییر دهیم؟
با مطرحشدن قابلیتهای جدید ChatGPT و زمزمههایی مبنی بر جایگزینی احتمالی موتورهای جستجو، بسیاری از مارکترها نگران آینده استراتژیهای سئوی خود هستند. اما آیا این نگرانیها واقعاً موجهاند؟ بیایید با دقت نگاه کنیم.
هوش مصنوعی بدون شک توانسته است تجربه جستجو را متحول کند. قابلیتهایی مانند پاسخهای مکالمهای، دسترسی به دادههای لحظهای، و تحلیلهای عمیق بدون نیاز به کلیک بر روی چندین لینک، کاربران را به سمت استفاده از چتباتها سوق داده است. اما نکته مهم اینجاست: همه این اطلاعات از محتواهای انسانی تأمین میشوند؛ از مقالاتی مانند همین مقاله شما.
بنابراین، تمرکز بر ایجاد محتوای غنی، قابلاعتماد و ساختارمند نه تنها اهمیت خود را از دست نداده، بلکه حیاتیتر شده است. الگوریتمهای هوش مصنوعی نیز برای آموزش نیاز به دادههای باکیفیت دارند و موتورهای هوشمند برای ارائه پاسخهای دقیق، همچنان به محتوای سئو شده و هدفمند وابستهاند.
در نتیجه، اگر تولید محتوا بر اساس پرسشهای واقعی کاربران، ساختار مشخص (هدینگها، فهرستها، پاراگرافهای کوتاه)، و بهروزرسانی مداوم باشد، احتمال دیده شدن مقاله شما در AI Overview گوگل بسیار بالاتر خواهد رفت. بنابراین، تمرکز خود را بر ایجاد ارزش برای کاربر بگذارید و نگران تغییر ابزارهای نمایش نباشید.
مارکترها چه کنند؟
اول از همه، نگران نباشید! قرار نیست موتور جستجوی جدیدی به زودی گوگل را از جایگاه سلطنتیاش پایین بکشد. تسلط گوگل بر بازار جستجو همچنان بیرقیب باقی میماند و بیش از 90٪ سهم بازار را در اختیار دارد.
با این حال، نگاهی به تحرکاتOpenAI، بهویژه با استخدام شیوکومار ونکاتارامان، کارمند سابق گوگل، توجهبرانگیز است. این اقدام نشاندهنده توجه این شرکت به ادغام هوش مصنوعی در دنیای جستجو است.
در حالی که ترکیب هوش مصنوعی با جستجو مثل قابلیت ادغام دادههای لحظهای بسیار هیجانانگیز به نظر میرسد. این بههیچوجه به معنای پایان دوران موتورهای جستجوی سنتی نخواهد بود. همچنان تقاضای زیادی برای محتوای تولیدشده توسط انسانها وجود دارد و بیایید واقعبین باشیم، هوش مصنوعی بهتنهایی قادر به برآورده کردن تمام نیازهای کاربران نخواهد بود.
حالا اگر بخواهیم به ChatGPT-4o اشاره کنیم، این نسخه جدید واقعاً تحولآفرین است. وعده پاسخهای سریعتر، تعاملات صوتی و توانایی مدیریت تصاویر و اسناد را به کاربران میدهد. این قابلیتها بهویژه برای تحلیل دادهها و جمعآوری اطلاعات بسیار کارآمد است. با نگاه به آینده، OpenAI برنامههای بلندپروازانهای در سر دارد.
اما، همانطور که همیشه در کنار موفقیتها، چالشهایی هم وجود دارد، فیل بزرگ در اتاق همان مسائل ایمنی است. بهنظر میرسد در مورد رویکردهای ایمنی هوش مصنوعی در OpenAI اختلافاتی داخلی وجود دارد. سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، خود بهصراحت اذعان کرده که هنوز کارهای زیادی باید در این زمینه انجام شود. پس این موضوع قطعاً نیازمند توجه ویژه است.
جمعبندی:همیشه با شک و تردید به شایعات نگاه کنید و قبل از انتشار اخبار، حقایق را دوباره بررسی کنید. در حالی که OpenAI ممکن است دستاوردهای جدیدی داشته باشد، بهتر است تمرکز خود را بر بهینهسازی برای گوگل و استقبال از ابزارهای نوآورانه هوش مصنوعی ادامه دهیم. همچنین نباید پیامدهای اخلاقی این تکنولوژیها را نادیده بگیریم.
سوالات متداول
آیا موتورهای جستجو مانند گوگل در آینده از بین خواهند رفت؟
پاسخ: خیر، موتورهای جستجو مانند گوگل به این زودیها از بین نخواهند رفت. با وجود پیشرفتهای هوش مصنوعی و ابزارهایی مانند ChatGPT، موتورهای جستجو همچنان به دلیل ارائه نتایج دقیق، قابل اعتماد و مبتنی بر الگوریتمهای پیشرفته، جایگاه خود را حفظ خواهند کرد. هوش مصنوعی میتواند به عنوان یک مکمل عمل کند، اما جایگزین کامل موتورهای جستجو نخواهد شد.
آیا سئو هنوز در عصر هوش مصنوعی اهمیت دارد؟
پاسخ: بله، سئو همچنان اهمیت دارد. با وجود پیشرفتهای هوش مصنوعی، موتورهای جستجو هنوز به محتوای بهینهشده، ساختار سایتهای استاندارد و تجربه کاربری خوب نیاز دارند. سئو بهروزرسانی میشود تا با فناوریهای جدید مانند جستجوهای صوتی و تصویری سازگار شود، اما اصول آن همچنان پابرجا است.
آیا OpenAI میتواند گوگل را در حوزه جستجو شکست دهد؟
پاسخ: در حال حاضر، گوگل با بیش از ۹۰٪ سهم بازار، تسلط بیچونوچرایی در حوزه جستجو دارد. حتی اگر OpenAI یک موتور جستجوی جدید معرفی کند، شکست دادن گوگل کار بسیار دشواری خواهد بود. OpenAI به جای رقابت مستقیم، به دنبال ایجاد روشهای نوآورانهتر برای جستجو و ارائه اطلاعات است، مانند ترکیب ChatGPT با جستجو.
